راهنمای سفر به ازبکستان
ازبکستان برای مسافر ایرانی کشوری غریبه نیست: نام سمرقند و بخارا را از شعر میشناسد، در کوچههای هر دو شهر فارسی تاجیکی میشنود و نوروز اینجا هم تعطیل رسمی است. سه شهر تاریخی جادهی ابریشم، سمرقند با میدان ریگستان، بخارا با منارهی کلان و خیوه با باروی خشتیاش، روی یک خط ریلی قرار دارند و قطار تندرو فاصلهی دو شهر اول را به یک ساعت و نیم رسانده است. ویزا الکترونیکی است و به سفارت نیازی نیست، اما پرداخت آن و خرید بلیت قطار کارت بینالمللی میخواهد و باید از پیش برایش چاره کرد. در این راهنما چهار شهر اصلی، درهی فرغانه و غرب کشور، فصل مناسب، برنامهی ۵، ۸ و ۱۲ روزه، ویزا، قطار و هزینهها را آوردهایم.
بهترین زمان سفر به ازبکستان
فروردین تا اوایل خرداد (آوریل و مه)
بهترین زمان: روزها ۲۰ تا ۳۰ درجه، دشتها سبز و آسمان صاف. فصل شلوغ است و بلیت قطار تندرو زود تمام میشود.
شهریور تا آبان (سپتامبر تا اوایل نوامبر)
فصل دوم سفر با هوای ۲۰ تا ۳۰ درجه و بازارهای پر از خربزه، انگور و انار. شبهای خیوه و بخارا از اواخر مهر سرد میشود.
خرداد تا مرداد (ژوئن تا اوت)
گرمای خشک ۳۵ تا ۴۰ درجه و در بخارا و خیوه بیشتر. اگر ناچارید، بازدیدها را صبح زود و پس از غروب بگذارید و نیمروز را در سایه بمانید. کوههای چیمگان خنکترند.
آذر تا اسفند (دسامبر تا مارس)
سرد و گاهی برفی، ولی بناها خلوت و هتلها ارزاناند. نوروز (۲۱ مارس) تعطیل رسمی است، با پخت سمنو در دیگهای بزرگ و جشن در میدانها؛ هوا هنوز خنک است، حدود ۱۵ درجه.
آبوهوای تاشکند ماهبهماه
میانگین تقریبی بیشینهی روز در تاشکند. بخارا و خیوه در تابستان چند درجه گرمتر و در زمستان سردترند.
| ماه | بیشینهی روز | یادداشت |
|---|---|---|
| ژانویه | ۷° | سرد؛ خلوت |
| فوریه | ۹° | سرد |
| مارس | ۱۶° | نوروز؛ آغاز بهار |
| آوریل | ۲۲° | عالی |
| مه | ۲۸° | عالی؛ فصل شلوغ |
| ژوئن | ۳۴° | گرم |
| ژوئیه | ۳۶° | بسیار گرم |
| اوت | ۳۵° | بسیار گرم؛ فصل خربزه |
| سپتامبر | ۲۹° | عالی |
| اکتبر | ۲۲° | عالی؛ فصل شلوغ |
| نوامبر | ۱۴° | خنک |
| دسامبر | ۸° | سرد |
مقصدهای اصلی ازبکستان
سمرقند و ریگستان۲ تا ۳ روز
پایتخت تیمور: میدان ریگستان با سه مدرسهی کاشیکاری، گور امیر، مسجد بیبیخانم و رصدخانهی الغبیگ.
شاهزندهنیمروز
کوچهای از آرامگاههای قرن چهاردهم و پانزدهم با ظریفترین کاشیکاری معرق سمرقند، بر دامنهی تپهی افراسیاب.
بخارا۲ روز
پایتخت سامانیان با مرکز تاریخی پیادهگشتنی: منارهی کلان، ارگ، آرامگاه اسماعیل سامانی و حوض لبحوض.
تیمها و بازارهای بخارانیمروز
چهارسوهای گنبددار قرن شانزدهم که هنوز بازارند: سوزندوزی، پارچهی ادرس، قیچیهای پرندهشکل و ادویه.
خیوه۱ تا ۲ روز
شهری کامل درون باروی خشتی (ایچانقلعه، میراث جهانی) با منارهها، کاخها و مدرسههایی که از سدهی نوزدهم دست نخوردهاند.
تاشکند۱ تا ۲ روز
پایتخت و دروازهی ورود: ایستگاههای متروی دوران شوروی، بازار چارسو، مجموعهی حضرت امام و بلوارهای پردرخت.
برنامهی سفر به ازبکستان: ۵، ۸ و ۱۲ روزه
مسیر معمول از شرق به غرب است: تاشکند، سمرقند، بخارا، خیوه. برای برگشت از خیوه، پرواز داخلی اورگنج به تاشکند یک روز کامل را صرفهجویی میکند.
۵ روز: تاشکند و سمرقند و بخارا
- روز ۱تاشکند
بازار چارسو، حضرت امام و چند ایستگاه مترو.
- روز ۲سمرقند
قطار صبح؛ ریگستان، بیبیخانم و بازار سیاب.
- روز ۳سمرقند
شاهزنده، گور امیر و رصدخانهی الغبیگ؛ قطار عصر به بخارا.
- روز ۴بخارا
پایکلان، تیمها، ارگ و آرامگاه سامانی.
- روز ۵برگشت
صبح چهارمنار و لبحوض؛ قطار چهارساعته به تاشکند.
۸ روز: چهار شهر جادهی ابریشم
- روز ۱تاشکند
شهر و مترو.
- روز ۲ و ۳سمرقند
بناهای تیموری و کارگاه کاغذسازی کنیگل.
- روز ۴ و ۵بخارا
شهر قدیم و کاخ تابستانی ستارهی ماه خاصه.
- روز ۶راه خیوه
قطار از میان بیابان قزلقوم، یا خودرو با توقف کنار آمودریا.
- روز ۷خیوه
ایچانقلعه از صبح تا غروب بر بام کهنهارگ.
- روز ۸برگشت
پرواز اورگنج به تاشکند.
۱۲ روز: با فرغانه و قلعههای بیابان
- روز ۱ و ۲تاشکند
شهر و یک روز کوهستان چیمگان و دریاچهی چارواک.
- روز ۳ و ۴درهی فرغانه
قطار به خوقند و مرغیلان؛ کاخ خدایارخان، کارگاه ابریشم و سفال ریشتان.
- روز ۵ تا ۷سمرقند
شهر و سفر یکروزه به شهرسبز.
- روز ۸ و ۹بخارا
شهر قدیم و آرامگاه بهاءالدین نقشبند.
- روز ۱۰ و ۱۱خیوه
ایچانقلعه و قلعههای خشتی خوارزم باستان.
- روز ۱۲برگشت
پرواز از اورگنج.
کجا اقامت کنیم
در بخارا و خیوه درون شهر قدیم بمانید تا شبها پیاده بگردید؛ برای آوریل، مه، سپتامبر و اکتبر زود رزرو کنید.
خرید از این لینکها از تهیهی این راهنماها حمایت میکند.
سمرقند
- میدان ریگستان: سه مدرسه دور یک میدان: الغبیگ (قرن پانزدهم)، شیردار با دو شیرِ ببرنما بر سردر، و طلاکاری با شبستانی سراسر زرنگار. ورودی برای خارجیها حدود ۱۰۰ هزار سوم است. شبها نورپردازی میشود و از سکوی بیرون میدان رایگان دیده میشود.
- شاهزنده: بیش از بیست آرامگاه در دو سوی یک کوچهی باریک؛ صبح زود بروید که نور بر کاشیها میافتد و خلوت است. زیارتگاه است و پوشش ساده لازم دارد. ورودی حدود ۸۰ هزار سوم.
- گور امیر: آرامگاه تیمور، پسران و نوهاش الغبیگ، با گنبد ترکدار فیروزهای و سنگ یشم سیاه بر مزار. تا دیروقت شب باز است و آن ساعتها خلوتتر.
- مسجد بیبیخانم و بازار سیاب: مسجد عظیم تیمور با سردری ۳۵ متری، و درست کنارش بازار روز شهر: نان گرد و سنگین سمرقندی، حلوا، خشکبار و ادویه.
- رصدخانهی الغبیگ: آنچه مانده بخش زیرزمینی ربع جداری غولپیکری است که الغبیگ با آن زیج ستارگانش را نوشت؛ موزهی کوچکی کنارش است.
- افراسیاب: تپههای شهر پیش از مغول در شمال شهر. موزهاش دیوارنگارههای سغدی قرن هفتم را نگه میدارد.
- کاغذسازی کنیگل: در روستایی کنار شهر، کاغذ سمرقندی را به روش قدیم از پوست درخت توت و با آسیاب آبی میسازند؛ ورودی اندک است.
- شهرسبز: زادگاه تیمور در ۹۰ کیلومتری جنوب، آن سوی گردنهای کوهستانی: بقایای سردر کاخ آقسرای و مجموعههای آرامگاهی (میراث جهانی). با خودروی اشتراکی یا گشت یکروزه.
- بلیتها: بلیت مشترک وجود ندارد و هر بنا جداگانه و نقد حساب میشود؛ برای یک روز کامل سمرقند حدود ۴۰۰ هزار سوم ورودی کنار بگذارید.
بخارا و خیوه
- پایکلان: منارهی آجری کلان (۴۶ متر، قرن دوازدهم) که چنگیز هم خرابش نکرد، مسجد کلان و مدرسهی میرعرب که هنوز طلبه دارد. غروب و شب، با نورپردازی، بهترین زمان میدان است.
- ارگ بخارا: دژ امیران بخارا بر تپهای مصنوعی با دیوارهای شیبدار؛ درونش موزه است. مسجد بالاحوض با بیست ستون چوبی کندهکاری روبهروی آن است.
- آرامگاه اسماعیل سامانی: مکعب آجری کوچکی از قرن دهم با بافت حصیری آجرها، کهنترین بنای اسلامی آسیای میانه؛ در پارکی نزدیک ارگ.
- لبحوض: حوضی قرن هفدهمی زیر درختان توت کهنسال با مدرسهی نادر دیوانبیگی و چایخانهها؛ مرکز زندگی شبانهی شهر قدیم.
- تیمها و چهارمنار: سه چهارسوی گنبددار بازار (زرگران، کلاهدوزان، صرافان) میان لبحوض و پایکلان، و در کوچههای پشتی دروازهی کوچک چهارمنار.
- بیرون شهر: کاخ تابستانی ستارهی ماه خاصه با تالار آینه، آرامگاه بهاءالدین نقشبند و گورستان چهاربکر؛ هر سه با تاکسی در نیمروز.
- ایچانقلعه: شهر درون باروی خیوه با بیش از پنجاه بنا. ورود به کوچهها آزاد است؛ برای موزهها و بناها بلیت یکجا از دروازهی غربی میخرند و چند بنا بلیت جدا دارند.
- منارهها و مسجد جمعه: کلتهمنار فیروزهای که در ۲۹ متری نیمهکاره ماند، منارهی ۵۶ متری اسلامخواجه که میشود بالا رفت، و مسجد جمعه با ۲۱۳ ستون چوبی که چندتایشان هزارسالهاند.
- کاخها و آرامگاه: حرمسرای تاشحولی با ایوانهای کاشی آبی، کهنهارگ با بهترین چشمانداز غروب از بام، و آرامگاه پهلوان محمود، همان پوریای ولی.
- قلعههای خوارزم: قلعههای خشتی دوهزارسالهی ایازقلعه و توپراققلعه در بیابان آن سوی آمودریا؛ با خودرو از خیوه یک روز، با امکان شب ماندن در اردوگاه یورت.
تاشکند و دیگر مناطق
- متروی تاشکند: هر ایستگاه طرحی جدا دارد: کاسمانافتلر با چهرهی فضانوردان، علیشیر نوایی با گنبدهای گچبری، پاختاکار با موزاییک پنبه. عکاسی آزاد است و بلیت چند هزار سوم بیشتر نیست.
- بازار چارسو: گنبد فیروزهای بزرگ با طبقهی خشکبار و ادویه، و بیرونش نانواییهای تنوری و غذافروشیها.
- حضرت امام: مجموعهی مدرسه و مسجد در شهر قدیم که قرآن منسوب به عثمان، از کهنترین نسخههای موجود، در آن نگهداری میشود.
- میدان امیر تیمور و شهر نو: مرکز شهر روسیساز با تندیس سوار تیمور، موزهی تیموریان، تالار اپرای نوایی و پیادهراه «برادوی».
- مرکز پلو: در پلوپزیهای بزرگ تاشکند پلو را در دیگهای چندصدکیلویی میپزند و تا ظهر تمام میشود؛ پیش از ساعت یک بروید.
- چیمگان و چارواک: کوهستان و دریاچهی سد در یک ساعت و نیمی تاشکند؛ تابستان برای خنکا و تلهکابین، زمستان برای اسکی.
- درهی فرغانه: حاصلخیزترین و پرجمعیتترین بخش کشور: کاخ خدایارخان در خوقند، کارگاه ابریشمبافی دستی در مرغیلان و سفال آبی ریشتان. با قطار از تاشکند چهار تا پنج ساعت.
- نکوس و دریای آرال: موزهی ساویتسکی در نکوس مجموعهای بزرگ از نقاشی آوانگارد شوروی دارد که دور از مسکو پنهان ماند. در موینک، کشتیهای زنگزده بر بستر خشک دریایی ماندهاند که روزی بندرش بود.
- ترمذ: در جنوب، کنار آمودریا: بقایای بودایی دوران کوشانی و آرامگاه حکیم ترمذی؛ برای علاقهمندان باستانشناسی.
پول، غذا و نکتههای عملی
- پول: واحد پول سوم است و قیمتها عددهای بزرگ دارند. دلار یا یوروی نقد بیاورید، اسکناس نو و بیتاخوردگی؛ اسکناس کهنه یا خطدار را نمیپذیرند. تبدیل در بانکها و صرافیهای رسمی و هتلها با نرخ یکسان انجام میشود.
- غذا: پلو (آش) با هویج زرد و گوشت که هر شهر شیوهی خودش را دارد، سمبوسهی تنوری، شیشلیک، لغمان (رشته با گوشت و سبزی)، مانتی بخارپز، شوربا و دیملمه. نان را روی میز وارونه نمیگذارند و دور نمیریزند.
- حلال: بیشتر مردم مسلماناند و گوشت رستورانهای محلی گاو و گوسفند است. گوشت خوک را بیشتر در رستورانهای روسی و کرهای میبینید. در نارین و سوسیس «قزی» گوشت اسب به کار میرود؛ اگر نمیخورید بپرسید. نوشیدنی الکلی در رستورانها آزادانه عرضه میشود.
- زبان: زبان رسمی ازبکی است با خط لاتین و گاهی سیریلیک؛ روسی زبان دوم همهجاست. در سمرقند و بخارا بسیاری در خانه تاجیکی حرف میزنند و با فارسی ساده و آهسته، گفتوگوی روزمره راه میافتد؛ واژهها و لهجه فرق دارد و خط فارسی را نمیخوانند.
- ثبت اقامت: هر هتل اقامت شما را ثبت میکند و هنگام رفتن برگهی کوچکی میدهد؛ همه را تا خروج از کشور نگه دارید. اگر در خانهی شخصی میمانید، میزبان باید ظرف سه روز کاری ثبت کند.
- دارو: داروهای خوابآور، آرامبخش و مسکنهای کدئیندار یا ترامادول زیر کنترل شدید گمرکاند. دارو را در بستهی اصلی و با نسخهی پزشک بیاورید و در اظهارنامه بنویسید.
- پهپاد: آوردن و پرواز دادن پهپاد بدون مجوز ممنوع است؛ همراه نیاورید.
- تاکسی: در شهرها با اپ Yandex Go بگیرید که قیمت را از پیش نشان میدهد و پرداخت نقد دارد. برای تاکسی خیابانی کرایه را پیش از سوار شدن توافق کنید.
- آب: بیرون از تاشکند آب بطری بنوشید. چای سبز با هر وعده میآید و ارزانترین نوشیدنی است.
- پوشش: در شهرها پوشش آزاد است. برای مسجدها و آرامگاههای فعال، شانه و زانو پوشیده باشد؛ روسری برای زنان در زیارتگاهها مناسب است.
برای مسافران ایرانی
ویزا
ایرانیان از مارس ۲۰۱۹ میتوانند ویزای الکترونیکی ازبکستان بگیرند و مراجعه به سفارت لازم نیست. به نوشتهی منابع، درخواست در سامانهی e-visa.gov.uz با اسکن گذرنامه (دستکم شش ماه اعتبار) و عکس ثبت میشود؛ ویزا ۹۰ روز اعتبار دارد، تا ۳۰ روز اقامت میدهد و بررسی حدود سه روز کاری طول میکشد. هزینهی رسمی ۲۰ دلار برای یک بار ورود، ۳۵ دلار برای دو بار و ۵۰ دلار برای چند بار ورود است و فقط با کارت بینالمللی ویزا پرداخت میشود؛ یا از آشنایی در خارج کمک بگیرید یا از آژانس، که ۴۵ تا ۸۵ دلار و بیشتر میگیرد. رقمهای ۱۵۰ تا ۲۴۰ دلاری که بعضی منابع مینویسند، به ویزای برچسبی سفارت یا کارمزد واسطه برمیگردد. منابع دربارهی هزینه و زمان همسخن نیستند؛ پیش از پرداخت، خود سامانه یا سفارت ازبکستان در تهران را ببینید. ویزای صادرشده را چاپ کنید و همراه داشته باشید.
پرواز
به نوشتهی منابع، مسیر تهران به تاشکند پرواز مستقیم دارد که حدود دو ساعت و نیم طول میکشد؛ روزهای پرواز کم و متغیر است. گزینهی دیگر یک توقف در استانبول، دبی یا باکوست. سمرقند، بخارا و اورگنج هم فرودگاه بینالمللی دارند.
پول و قطار
کارت بانکی ایران کار نمیکند؛ کل هزینه را نقد بیاورید. بلیت قطار تندرو را هم نمیتوانید با کارت خودتان آنلاین بخرید: یا از آژانس و هتل بخواهید پیشاپیش بگیرد، یا همان روز ورود با گذرنامه و سوم نقد از گیشهی ایستگاه برای همهی مسیرها بخرید.
برق و ساعت
دوشاخهی ایرانی به پریزها میخورد. ازبکستان در تمام سال یک ساعت و نیم از ایران جلوتر است.
شمارههای ضروری
پلیس ۱۰۲، اورژانس ۱۰۳، آتشنشانی ۱۰۱. سفارت ایران در تاشکند است.
حملونقل در ازبکستان
قطار تندرو افراسیاب
تاشکند تا سمرقند کمی بیش از دو ساعت، سمرقند تا بخارا یک ساعت و نیم و تاشکند تا بخارا حدود چهار ساعت. فروش بلیت حدود ۴۵ روز پیش از حرکت در سایت e-ticket.railway.uz و اپ راهآهن باز میشود و در بهار و پاییز ظرف چند روز تمام میشود. نیم ساعت زودتر در ایستگاه باشید؛ گذرنامه و بار در ورودی بازرسی میشود.
قطار خیوه و قطارهای دیگر
از ۲۰۲۶ قطار تندرو تازهای تاشکند را در حدود هفت ساعت و نیم به خیوه میرساند، ولی هر روز حرکت ندارد. قطار شب با کوپهی تختدار و قطار معمولی «شرق» جایگزینهای ارزانتر و آهستهترند و وقتی افراسیاب پر است به کار میآیند.
پرواز داخلی
اورگنج (۳۰ کیلومتری خیوه) و نکوس تا تاشکند حدود یک ساعت و نیم؛ برای برگشت از غرب کشور بهصرفه است.
خودروی اشتراکی
برای مسیرهای بیقطار مثل سمرقند به شهرسبز یا خیوه به قلعهها؛ از ایستگاههای مشخص هر شهر راه میافتند و کرایهی هر صندلی را پیش از حرکت توافق میکنید.
درون شهرها
مرکز تاریخی بخارا و خیوه پیادهگشتنی است. در سمرقند بناها پراکندهاند و تاکسی اینترنتی لازم میشود. تاشکند مترو دارد.
هزینه سفر به ازبکستان
اقتصادی
۲۵ تا ۴۰ دلار در روز- هاستل یا مهمانخانهی خانوادگی
- پلو، سمبوسه و چایخانه
- قطار معمولی و مترو
- ورودی بناهای اصلی
متوسط
۷۰ تا ۱۲۰ دلار در روز- هتل بوتیک در خانهی قدیمی
- رستوران
- قطار تندرو و تاکسی اینترنتی
- راهنمای محلی برای یک نیمروز
راحت
از ۱۵۰ دلار در روز- هتل چهار یا پنجستاره
- خودرو با راننده
- صندلی بیزینس قطار و پرواز داخلی
- راهنمای خصوصی
چه چیزهایی همراه ببریم
برای آفتاب بیابان، زیارتگاهها و بازارهای شلوغ.
ضدآفتاب با SPF بالا
میدان ریگستان، بامهای خیوه و قلعههای بیابان سایه ندارند و آفتاب از آوریل تند است.
مشاهده در آمازونAmazon ←شال سبک
برای زیارتگاههایی مثل شاهزنده و نقشبند، گرد و خاک بیابان و شبهای خنک بهار و پاییز.
مشاهده در آمازونAmazon ←کیف دوشی زیپدار
پول نقد سفر به سوم دستههای قطور اسکناس میشود؛ کیف زیپدار جلو بدن در بازار چارسو و سیاب راحتتر است.
مشاهده در آمازونAmazon ←چراغ پیشانی شارژی
کوچههای خشتی خیوه شبها کمنورند و اردوگاههای یورت کنار قلعهها روشنایی اندکی دارند.
مشاهده در آمازونAmazon ←خرید از این لینکها از تهیهی این راهنماها حمایت میکند.
قبل از سفر رزرو کنید
بناهای بخارا در کوچههایی فشرده کنار هماند و داستانشان بر دیوار نوشته نشده؛ گشت پیاده با راهنمای محلی در سه تا چهار ساعت شهر قدیم را نشان میدهد.
خرید از این لینکها از تهیهی این راهنماها حمایت میکند.
نکات سفر
اول قطار، بعد هتل
در فصل شلوغ، روزهای سفر را بر پایهی بلیت موجود افراسیاب بچینید.
اسکناس نو بیاورید
دلار و یوروی بیخط و بیتا؛ اسکناس ریز هم برای روزهای آخر داشته باشید.
برگههای ثبت اقامت را نگه دارید
از هر هتل یکی میگیرید؛ همه را لای گذرنامه بگذارید.
بناها را دو بار ببینید
ریگستان و پایکلان در نور صبح و با نورپردازی شب دو چهرهی جدا دارند.
پلو غذای ناهار است
دیگها تا ظهر خالی میشوند؛ شبها شیشلیک و لغمان بخواهید.
در بازار چانه بزنید
برای صنایع دستی قیمت اول جای گفتوگو دارد؛ در رستوران و مغازههای برچسبدار نه.
پرسشهای پرتکرار سفر به ازبکستان
ویزای ازبکستان برای ایرانیان چگونه است؟
الکترونیکی است و از سامانهی e-visa.gov.uz درخواست میشود؛ هزینهی رسمی یک بار ورود ۲۰ دلار، اقامت تا ۳۰ روز. پرداخت کارت بینالمللی میخواهد.
آیا در سمرقند و بخارا فارسی حرف میزنند؟
بسیاری از مردم این دو شهر تاجیکیزباناند و فارسی ساده را میفهمند؛ زبان رسمی و نوشتاری ازبکی است و خط فارسی به کار نمیرود.
بهترین زمان سفر به ازبکستان چه موقع است؟
آوریل و مه، و سپتامبر و اکتبر. تابستان بسیار گرم و زمستان سرد است.
هزینه سفر به ازبکستان چقدر است؟
بدون بلیت هواپیما و ویزا، سفر اقتصادی ۲۵ تا ۴۰ دلار و سفر متوسط ۷۰ تا ۱۲۰ دلار در روز برای هر نفر.
بلیت قطار افراسیاب را چطور بخریم؟
فروش حدود ۴۵ روز پیش از حرکت در سایت راهآهن ازبکستان باز میشود و کارت بینالمللی میخواهد؛ بدون آن، از آژانس یا هتل بخواهید یا با گذرنامه و پول نقد از گیشهی ایستگاه بخرید.
چند روز برای ازبکستان کافی است؟
پنج روز برای تاشکند، سمرقند و بخارا؛ هشت روز با خیوه؛ دوازده روز با درهی فرغانه.
واحد پول ازبکستان چیست؟
سوم. دلار یا یوروی نقد بیاورید و در بانک یا صرافی رسمی تبدیل کنید.
پایتخت ازبکستان کجاست؟
تاشکند.
سفر به ازبکستان در پیش دارید؟
اگر برای چیدن مسیر میان چهار شهر، هماهنگی بلیت قطار و بودجهی سفرتان کمک میخواهید، خوشحال میشوم کمکتان کنم.
همکاری با من