مناره‌ی کتبیه در شهر مراکش با کوه‌های برفی اطلس

راهنماهای سفر / آفریقا

راهنمای سفر به مراکش

نوشته‌ی مهسا مهربان. آخرین به‌روزرسانی: ۱۳ مهر ۱۴۰۵

مراکش از آن کشورهایی است که در یک سفر چند دنیای متفاوت را نشانتان می‌دهد: شلوغی و رنگ مدینه‌ی شهر مراکش، کوچه‌های پیچ‌در‌پیچ و قرون‌وسطایی فاس، کوچه‌های آبی شفشاون، شبی زیر آسمان پرستاره‌ی صحرای بزرگ آفریقا، روستاهای بربر در کوه‌های اطلس و بندر بادخیز صویره کنار اقیانوس اطلس. بازارهایش آدم را یاد بازارهای قدیمی خودمان می‌اندازد و کاشی‌کاری‌هایش یاد اصفهان. اما مراکش کشوری است که کمی آمادگی قبل از سفر، تجربه را خیلی بهتر می‌کند. در این راهنما بهترین زمان سفر، سه برنامه‌ی سفر آزموده، سفر به صحرا از شهر مراکش، اقامت، قطار و تاکسی، پول و چانه‌زدن، نکات گشت راحت در مدینه‌ها و آداب محلی را می‌خوانید. (در این راهنما «مراکش» یعنی کشور و «شهر مراکش» یعنی خود شهر.)

بهترین زمان سفر به مراکش

بهار (مارس تا مه)

بهترین فصل: روزهای گرم، دره‌های سبز و دمای قابل‌تحمل در صحرا. ریادها را حوالی عید پاک زود رزرو کنید.

پاییز (سپتامبر تا نوامبر)

تقریباً به خوبی بهار: از اواخر سپتامبر گرما کم می‌شود و صحرا و فاس در بهترین حالت‌اند.

زمستان (دسامبر تا فوریه)

روزهای آفتابی و ملایم در شهر مراکش، اما شب‌های سرد، یخبندان در صحرا و برف در اطلس. لباس لایه‌لایه ببرید.

تابستان (ژوئن تا اوت)

داخل کشور بسیار داغ است؛ شهر مراکش اغلب ۴۰ درجه. بهتر است ساحل یا کوهستان را انتخاب کنید.

آب‌وهوای مراکش ماه‌به‌ماه

میانگین تقریبی بیشینه‌ی دمای روز در شهر مراکش و دمای آب دریا در صویره (سانتی‌گراد). صحرا در روز گرم‌تر و در شب خیلی سردتر است و اطلس بلند در تمام سال خنک‌تر.

ماهشهر مراکشاقیانوس اطلس (صویره)یادداشت
ژانویه۱۸°۱۷°روزهای آفتابی و ملایم، شب‌های سرد. برف در اطلس بلند و یخبندان شبانه در صحرا.
فوریه۲۰°۱۷°هوای شهرها دلپذیر، شکوفه‌ی بادام در دره‌ها. شب‌های صحرا هنوز نزدیک صفر.
مارس۲۳°۱۷°شروع بهار؛ از بهترین ماه‌ها برای شهر مراکش، صحرا و کوه‌های اطلس.
آوریل۲۵°۱۸°دره‌های سرسبز و روزهای گرم؛ عالی برای همه‌جا. حوالی عید پاک اروپایی شلوغ‌تر.
مه۲۹°۱۹°گرم تا داغ. مناسب ساحل و کوهستان؛ صحرا در روز داغ می‌شود.
ژوئن۳۳°۲۰°داخل کشور داغ است. بهتر است به صویره یا اطلس بروید.
ژوئیه۳۷°۲۱°دمای شهر مراکش اغلب به ۴۰ درجه می‌رسد. فقط ساحل و کوهستان دلپذیرند.
اوت۳۷°۲۲°گرم‌ترین ماه داخل کشور و اوج تعطیلات تابستانی. ساحل بادخیز و شلوغ.
سپتامبر۳۲°۲۲°از نیمه‌ی ماه گرما کمتر می‌شود. ماه خوبی برای ساحل.
اکتبر۲۸°۲۱°از بهترین ماه‌ها برای کل کشور: روزهای گرم و شلوغی کمتر.
نوامبر۲۲°۱۹°روزهای دلپذیر و شب‌های خنک‌تر. عالی برای صحرا و فاس.
دسامبر۱۹°۱۸°روزهای ملایم و شب‌های سرد؛ خیلی از ریادها بخاری ندارند. خلوت، به‌جز حوالی کریسمس و سال نو.
نمای مدینه‌ی فاس
فاس

مقصدهای اصلی مراکش

میدان جامع‌الفنا در شهر مراکش و مناره‌ی کتبیه

شهر مراکش۲ تا ۳ روز

میدان جامع‌الفنا، بازارها، کاخ باهیه، مدرسه‌ی بن یوسف و باغ ماژورل. اول کار شاید گیج‌کننده باشد؛ صبح زود بیرون بروید و در گرمای ظهر به پشت‌بام ریادتان پناه ببرید.

نمای مدینه‌ی فاس

فاس۲ روز

فاس البالی یکی از بزرگ‌ترین شهرهای قدیمی بدون خودروی دنیاست: حدود ۹٬۰۰۰ کوچه، دباغ‌خانه‌ی شواره، مدرسه‌ی بوعنانیه و صنعتگرانی که هنوز مثل قرن‌ها پیش کار می‌کنند. نیم‌روز اول را با راهنمای مجاز بگردید؛ گم‌شدن در فاس واقعاً اتفاق می‌افتد.

خانه‌های آبی شفشاون روی دامنه‌ی کوه

شفشاون۱ تا ۲ روز

شهر آبی در کوه‌های ریف؛ بعد از شهر مراکش و فاس، آرامشی دلچسب. غروب را از مسجد اسپانیایی تماشا کنید یا یک روز به آبشارهای آکشور بروید.

کاروان شتر روی تپه‌های شنی صحرای مراکش

صحرا: مرزوگه (عرق شبی)۱ تا ۲ شب

تپه‌های شنی بلند و نارنجی، شترسواری هنگام غروب و شبی در کمپ صحرایی. مرزوگه ۹ تا ۱۰ ساعت رانندگی از شهر مراکش فاصله دارد و معمولاً با تور سه‌روزه می‌روند (بخش صحرا را ببینید).

دره‌ای در اطلس بلند نزدیک ایملیل

اطلس بلند و ایملیل۱ تا ۲ روز

روستاهای بربر، باغ‌های گردو و مسیرهای پیاده‌روی، حدود یک‌ونیم ساعت از شهر مراکش. ایملیل نقطه‌ی شروع کوهپیمایی و صعود به توبقال (۴٬۱۶۷ متر)، بلندترین قله‌ی شمال آفریقاست.

خانه‌های خشتی آیت بن حدو

آیت بن حدونیم‌روز

قلعه‌روستایی خشتی و ثبت‌شده در یونسکو که محل فیلم‌برداری گلادیاتور و بازی تاج‌وتخت بوده. سر راه صحراست و تقریباً همه‌ی تورها اینجا توقف دارند.

برج دریایی و قایق‌های آبی ماهیگیری در صویره

صویره۱ تا ۲ روز

بندری آرام و حصاردار کنار اقیانوس با مدینه‌ی ثبت‌شده در یونسکو، ماهی کبابی تازه و باد همیشگی (بهشت موج‌سواران بادبادکی). حدود ۳ ساعت از شهر مراکش و بهترین فرار از گرمای تابستان.

برنامه‌ی سفر به مراکش: ۷، ۱۰ و ۱۴ روزه

مراکش بزرگ‌تر از آن است که روی نقشه به نظر می‌رسد و جاده‌های کوهستانی کندند. این مسیرها زمان جابه‌جایی را واقع‌بینانه در نظر گرفته‌اند.

۷ روز: شهر مراکش، صحرا و فاس

مسیر کلاسیک سفر اول: ورود به شهر مراکش و خروج از فاس.

  1. روز ۱ و ۲شهر مراکش

    بازارها و جامع‌الفنا هنگام غروب، کاخ باهیه، مدرسه‌ی بن یوسف، باغ ماژورل.

  2. روز ۳از اطلس تا دره‌ی دادس

    گردنه‌ی تیزی‌ن‌تیشکا، آیت بن حدو، ورزازات و شب در دره‌ی دادس یا تودرا.

  3. روز ۴مرزوگه

    دره‌ی تودرا، سپس شترسواری تا تپه‌های عرق شبی هنگام غروب و شب در کمپ صحرایی.

  4. روز ۵از صحرا تا فاس

    طلوع آفتاب روی تپه‌ها و بعد مسیری طولانی به شمال از میان جنگل‌های سدر اطلس میانه.

  5. روز ۶ و ۷فاس

    نیم‌روز با راهنما در فاس البالی، دباغ‌خانه‌ها و مدرسه‌ها؛ و اگر انرژی داشتید یک روز مکناس و ولوبیلیس.

۱۰ روز: با شفشاون

مسیر ۷ روزه به‌علاوه‌ی شهر آبی و خروج از طنجه.

  1. روز ۱ تا ۷مثل بالا

    شهر مراکش، صحرا و فاس.

  2. روز ۸از فاس تا شفشاون

    حدود ۴ ساعت با اتوبوس CTM یا راننده‌ی خصوصی.

  3. روز ۹شفشاون

    گشت در مدینه‌ی آبی، غروب در مسجد اسپانیایی یا پیاده‌روی تا آبشارهای آکشور.

  4. روز ۱۰تا طنجه

    حدود ۲ ساعت جاده؛ پرواز از طنجه یا قطار سریع‌السیر البراق به جنوب.

۱۴ روز: دور کامل

کوه، ساحل، صحرا و شهرهای سلطنتی با ریتمی آرام.

  1. روز ۱ و ۲شهر مراکش

    جاافتادن و گشت در مدینه.

  2. روز ۳اطلس بلند

    پیاده‌روی یک‌روزه از ایملیل یا یک شب در مهمانخانه‌ی کوهستانی.

  3. روز ۴ و ۵صویره

    حدود ۳ ساعت با اتوبوس؛ ساحل، بندر و ماهی کبابی.

  4. روز ۶بازگشت به شهر مراکش

    شب در جامع‌الفنا.

  5. روز ۷ تا ۹از صحرا تا فاس

    آیت بن حدو، دره‌ها، یک شب در مرزوگه و رسیدن به فاس.

  6. روز ۱۰ و ۱۱فاس، مکناس و ولوبیلیس

    مدینه با راهنما و بعد ویرانه‌های رومی ولوبیلیس.

  7. روز ۱۲ و ۱۳شفشاون

    روزهای آرام در کوه‌های ریف.

  8. روز ۱۴طنجه یا فاس

    پرواز بازگشت.

کجا اقامت کنیم

در شهرها بهترین تجربه اقامت در «ریاد» داخل مدینه است: خانه‌ای سنتی دور یک حیاط مرکزی، شبیه خانه‌های حیاط‌دار قدیمی، اغلب با پشت‌بام. در صحرا هم در کمپ میان تپه‌ها بمانید.

حیاط و استخر کوچک یک ریاد در شهر مراکش

ریادهای شهر مراکش

داخل مدینه بمانید، ترجیحاً نزدیک جامع‌الفنا یا محله‌ی مواسین، تا همه‌جا پیاده برسید. صبحانه روی پشت‌بام جزئی از تجربه است.

مشاهده هتل‌هاExpedia ←
مناره‌ی کاشی‌کاری‌شده در کوچه‌ای از مدینه‌ی فاس

مدینه‌ی فاس

ریادی در فاس البالی شما را وسط ماجرا می‌گذارد. یکی نزدیک دروازه (باب بوجلود) انتخاب کنید تا رسیدن با چمدان ساده باشد.

مشاهده هتل‌هاExpedia ←
کمپ صحرایی با فانوس در صحرا

کمپ‌های صحرایی مرزوگه

از چادرهای ساده تا کمپ‌های لوکس با حمام خصوصی. ببینید شترسواری و شام در قیمت هست یا نه.

مشاهده هتل‌هاExpedia ←
پلکان آبی در شفشاون

شفشاون

مهمانخانه‌هایی در مدینه‌ی آبی، خیلی‌هایشان با پشت‌بام رو به کوه‌های ریف.

مشاهده هتل‌هاExpedia ←

خرید از این لینک‌ها از تهیه‌ی این راهنماها حمایت می‌کند.

شهر مراکش: چه ببینیم

  • میدان جامع‌الفنا: روز آب‌میوه‌فروش‌ها و شب دکه‌های غذا، نوازنده‌ها و قصه‌گوها؛ از تراس کافه‌های دور میدان هنگام غروب تماشا کنید.
  • مسجد کتبیه: مناره‌ی ۷۷ متری نماد شهر؛ ورود به داخل فقط برای مسلمانان است و باغ پشت آن برای همه باز.
  • کاخ‌ها و آرامگاه‌ها: کاخ باهیه با حیاط‌ها و سقف‌های نقاشی، ویرانه‌های کاخ بدیع و آرامگاه‌های سعدیان.
  • مدرسه‌ی بن یوسف: مدرسه‌ی قرن شانزدهم با گچ‌بری و کاشی‌کاری ظریف، از زیباترین بناهای شهر.
  • باغ ماژورل: باغ کاکتوس با ساختمان آبی معروف و موزه‌ی ایو سن لوران؛ بلیت ساعت‌دار را آنلاین بخرید.
  • سوق‌ها: بازارهای مدینه برای چرم، چراغ، ادویه و فرش؛ گم‌شدن در آن‌ها بخشی از تجربه است.
  • باغ مناره و نخلستان: استخر و عمارت باغ مناره با پس‌زمینه‌ی اطلس، و نخلستان بیرون شهر برای شترسواری کوتاه.

کازابلانکا، رباط و شهرهای دیگر

  • کازابلانکا: بزرگ‌ترین شهر و معمولاً فرودگاه ورود: مسجد حسن دوم روی اقیانوس با مناره‌ی ۲۱۰ متری (بازدید داخل فقط با گشت راهنمادار در ساعت‌های معین)، کورنیش، مدینه‌ی قدیم و میدان محمد پنجم. یک روز کافی است.
  • رباط: پایتخت آرام: برج حسان و آرامگاه محمد پنجم، قصبه‌ی اودایه با کوچه‌های آبی و سفید رو به اقیانوس و محوطه‌ی شاله.
  • مکناس و ولیلی: دروازه‌ی باب منصور، میدان الهدیم و آرامگاه مولای اسماعیل؛ ویرانه‌های رومی ولیلی با موزاییک‌هایش نیم ساعت بیرون شهر. هر دو گشت یک‌روزه از فاس.
  • طنجه و اصیله: شهر بندری روبه‌روی اسپانیا با قصبه و غارهای هرکول؛ اصیله، شهرک سفید ساحلی با دیوارنگاره‌ها.
  • ورزازات: دروازه‌ی صحرا با قصبه‌ی تاوریرت و استودیوهای فیلم‌سازی؛ سر راه شهر مراکش به مرزوگه.
  • دره‌ی دادس و تنگه‌ی تودغا: دره‌ی هزار قصبه و تنگه‌ای با دیواره‌های ۳۰۰ متری؛ توقف‌های اصلی تور صحرا.
  • اگادیر و تغازوت: ساحل شنی بلند و هتل‌های ساحلی؛ تغازوت برای موج‌سواری.
  • توبقال: بلندترین قله‌ی شمال آفریقا (۴۱۶۷ متر) از روستای ایملیل؛ صعود دو روزه با راهنمای محلی که اجباری است.

سفر به صحرا از شهر مراکش: دو روزه یا سه روزه؟

تپه‌های عرق شبی در مرزوگه ۹ تا ۱۰ ساعت رانندگی از شهر مراکش فاصله دارند و مسیر از کوه‌های اطلس می‌گذرد. برای همین تور کلاسیک سه‌روزه است: روز اول از راه آیت بن حدو تا دره‌ی دادس، روز دوم تا مرزوگه با شترسواری غروب و شب در کمپ، روز سوم بازگشت به شهر مراکش یا ادامه تا فاس.

اگر فقط دو روز وقت دارید، به‌جایش زاگورا را انتخاب کنید (حدود ۷ ساعت هر مسیر). تپه‌ها خیلی کوچک‌ترند اما آیت بن حدو و یک شب در صحرا را از دست نمی‌دهید. رفت‌وبرگشت مرزوگه در دو روز یعنی تقریباً همه‌ی سفر در ماشین.

  • گروهی یا خصوصی: تورهای گروهی خیلی ارزان‌ترند؛ تور خصوصی چند برابر هزینه دارد اما هرجا بخواهید توقف می‌کنید.
  • ببینید چه چیزهایی در قیمت است: شترسواری، شام و صبحانه، نوع کمپ (معمولی یا لوکس با حمام خصوصی) و اینکه تور در شهر مراکش تمام می‌شود یا فاس.
  • برای شب آماده باشید: از اکتبر تا آوریل شب‌های صحرا سرد است و گاهی نزدیک صفر. یک لایه‌ی گرم و چراغ پیشانی خیلی به کار می‌آید.
  • پایان در فاس: اگر فاس در مسیرتان است، تور یک‌طرفه‌ی شهر مراکش–مرزوگه–فاس یک روز کامل رفت‌وبرگشت را صرفه‌جویی می‌کند.

پول، هزینه‌ها و چانه‌زدن

واحد پول درهم مراکش (MAD) است. درهم ارز بسته است: قبل از سفر نمی‌توانید تهیه‌اش کنید و خارج‌کردن بیش از ۲٬۰۰۰ درهم مجاز نیست، پس باقی‌مانده را پیش از پرواز تبدیل کنید.

در شهرها و شهرک‌ها دستگاه خودپرداز زیاد است. هتل‌ها، ریادها و رستوران‌های مدرن کارت می‌پذیرند، اما در بازار، تاکسی، کافه‌های کوچک و برای انعام پول نقد لازم دارید. یورو و دلار را هم می‌توانید در صرافی‌های رسمی تبدیل کنید.

  • چانه‌زدن: در بازارها کاملاً عادی است و در مغازه‌های قیمت‌ثابت نه. اول ببینید جنس برایتان چقدر می‌ارزد، خیلی پایین‌تر از قیمت اول پیشنهاد بدهید و وسط توافق کنید. مؤدب بمانید؛ رفتن محترمانه اغلب بهترین قیمت را می‌آورد.
  • پول خرد: اسکناس‌های ۱۰، ۲۰ و ۵۰ درهمی و سکه برای تاکسی، باربر و انعام داشته باشید؛ خردکردن ۲۰۰ درهمی سخت است.
  • انعام: حدود ۱۰ درصد در رستوران؛ برای باربر، راهنما و راننده ۱۰ تا ۲۰ درهم رایج است.

سفر آرام در مراکش

مراکش کشوری مهمان‌نواز و به‌طور کلی امن است. مدینه‌ها در بار اول ممکن است شلوغ و پرهیجان به نظر برسند؛ چند عادت ساده کمک می‌کند، همان‌هایی که در هر شهر بزرگ و شلوغی به کار می‌برید.

  • پیشنهاد راهنمایی: گاهی کسی پیشنهاد می‌دهد شما را در کوچه‌ها همراهی کند و انتظار انعام دارد. اگر لازم ندارید، یک «لا، شکراً» (نه، ممنون) دوستانه کافی است و نقشه‌ی آفلاین بقیه‌اش را حل می‌کند.
  • راهنما: برای نیم‌روز اول از طریق ریاد راهنمای مجاز رزرو کنید؛ مدینه، تاریخش و بهترین کارگاه‌ها را می‌شناسد.
  • تراس دباغ‌خانه‌ها: تراس‌های تماشا معمولاً متعلق به مغازه‌های چرم‌اند. از منظره لذت ببرید، اگر هزینه‌ای هست از قبل بپرسید و بدانید خرید اختیاری است.
  • عکس و حنا: هنرمندان میدان جامع‌الفنا از عکس‌گرفتن درآمد دارند و حنا برای هر طرح قیمت دارد؛ قیمت را از قبل توافق کنید.
  • تاکسی: در پتی تاکسی بخواهید تاکسی‌متر روشن شود یا کرایه را قبل از سوارشدن توافق کنید.
  • جاهای شلوغ: مثل هر شهر شلوغی، در بازارها و شب‌ها در میدان گوشی و کیف پول را زیپ‌دار و جلوی بدن نگه دارید.

آداب، پوشش و ماه رمضان

مراکش کشوری مسلمان اما عادت‌کرده به گردشگر است. پوشش پوشیده، یعنی پوشاندن شانه و زانو، محترمانه است و کمتر جلب توجه می‌کند، به‌خصوص برای خانم‌ها در مدینه‌ها و روستاها؛ روسری در مراکش الزامی نیست.

ماه رمضان در سال ۲۰۲۷ حدوداً از ۸ فوریه تا ۹ مارس است (بسته به رؤیت ماه). سفر در این ماه هم ممکن است: بسیاری از رستوران‌های توریستی باز هستند، اما بهتر است روزها در ملأعام نخورید، ننوشید و سیگار نکشید؛ بعضی جاها بعدازظهر تعطیل‌اند و شب‌ها بعد از افطار حال‌وهوای خاصی دارند.

  • مسجدها: بیشترشان برای غیرمسلمانان بسته‌اند. استثنا مسجد حسن دوم در کازابلانکاست که تور بازدید دارد.
  • عکاسی از آدم‌ها: همیشه اول اجازه بگیرید؛ خیلی‌ها دوست ندارند عکسشان گرفته شود.
  • زبان: مردم به عربی مراکشی (دارجه) و زبان‌های بربر (امازیغی) حرف می‌زنند و فرانسوی هم رایج است؛ عربی فصیح را هم کمابیش می‌فهمند.

ریاد: پیش از رزرو بدانید

ریاد خانه‌ای سنتی دور یک حیاط مرکزی است، چیزی شبیه خانه‌های حیاط‌دار قدیمی، و اقامت در آن یکی از بهترین بخش‌های سفر به مراکش است. کوچه‌های مدینه برای ماشین خیلی تنگ‌اند و تاکسی کنار نزدیک‌ترین دروازه می‌ایستد؛ از ریاد بخواهید کسی را به دنبالتان بفرستد و چمدان را با انعامی کوچک به باربرهای گاری‌دار بسپارید.

اتاق‌های رو به حیاط ممکن است تاریک و پرصدا باشند؛ اگر برایتان مهم است اتاق پنجره‌دار بخواهید. زمستان حتماً بپرسید اتاق گرمایش دارد یا نه؛ خانه‌های سنگی شب‌ها سرد می‌شوند.

چه بخوریم

  • تاجین: خوراک‌هایی که آرام در ظرف سفالی مخروطی پخته می‌شوند، از مرغ با لیموی نمک‌سود تا گوشت با آلو؛ برای ما یادآور خورش‌های خودمان.
  • کُسکُس: به‌طور سنتی جمعه‌ها با سبزیجات و گوشت.
  • بستیله: پای شیرین‌وشور، معمولاً با مرغ، بادام و دارچین.
  • حریره: سوپ گوجه، عدس و نخود، به‌خصوص در رمضان.
  • غذای خیابانی: نان مسمن برای صبحانه، ساردین کبابی در صویره و بساط غذای شبانه‌ی جامع‌الفنا.
  • چای نعناع: شیرین، از ارتفاع ریخته می‌شود و همه‌جا نشانه‌ی خوش‌آمدگویی است.
  • مراقب معده باشید: آب بطری بنوشید، غذا را از بساط‌های شلوغی بخرید که جلوی چشمتان می‌پزند و روزهای اول سالاد کمتر بخورید.

حمام مراکشی

رفتن به حمام، با بخار و کیسه‌کشی جانانه با صابون سیاه، از تجربه‌های اصلی مراکش است و برای ما حال‌وهوای حمام‌های قدیمی را زنده می‌کند. حمام‌های محله‌ای ارزان و محلی‌اند و ساعت یا بخش جداگانه برای خانم‌ها و آقایان دارند؛ دمپایی و لباس زیر اضافه ببرید. حمام‌های اسپای ریادها و هتل‌ها گران‌ترند اما ملایم‌تر، و برای بار اول انتخاب خوبی‌اند.

خرید و سوغات مراکش

  • چرم: کیف، کمربند و دمپایی چرمی «بابوش» از فاس و شهر مراکش.
  • روغن آرگان: روغن خوراکی و آرایشی؛ از تعاونی‌های زنان در مسیر صویره بخرید.
  • سفال و مس: ظرف تاجین، سرامیک آبی فاس، قوری نقره‌ای چای و چراغ‌های مشبک فلزی.
  • فرش و گلیم بربر: قیمت‌ها بالا شروع می‌شود؛ بدون عجله و با مقایسه‌ی چند مغازه بخرید.
  • ادویه: راس‌الحانوت (مخلوط ادویه)، زعفران تالیوین، زیره و گل سرخ خشک.
  • کجا قیمت ثابت است: مجموعه‌های صنایع دستی دولتی (انسامبل آرتیزانال) در شهر مراکش و فاس قیمت ثابت دارند و برای محک‌زدن قیمت بازار خوب‌اند.

برای مسافران ایرانی

ویزا

با پاسپورت ایرانی برای مراکش ویزا لازم است و باید پیش از سفر از سفارت یا کنسولگری مراکش (مثلاً در کشور محل اقامتتان) اقدام کنید؛ ویزای توریستی معمولاً یک‌بار ورود و حداکثر ۳۰ روزه است. مدارک و شرایط را پیش از اقدام از منبع رسمی بررسی کنید.

پرواز

پرواز مستقیم از ایران به مراکش وجود ندارد؛ معمولاً با یک توقف از استانبول، دوحه یا دبی به کازابلانکا یا شهر مراکش می‌رسید. از اروپا پروازهای مستقیم زیادی هست.

برق و ساعت

پریزها از نوع C/E هستند (۲۲۰ ولت) و دوشاخه‌های معمولی بدون مبدل جا می‌روند. ساعت مراکش بیشتر سال UTC+1 است و در رمضان UTC+0.

سیم‌کارت

سیم‌کارت‌های Maroc Telecom، Orange و inwi در فرودگاه فروخته می‌شوند؛ eSIM هم گزینه‌ی راحتی است.

شماره‌های ضروری

پلیس ۱۹ در شهرها و آمبولانس ۱۵.

حمل‌ونقل در مراکش

قطار

قطارهای ONCF شهر مراکش، کازابلانکا، رباط، مکناس، فاس و طنجه را به هم وصل می‌کنند. قطار سریع‌السیر البراق مسیر طنجه–کازابلانکا را حدود ۲ ساعت و ۱۰ دقیقه می‌رود؛ شهر مراکش–کازابلانکا حدود ۳ ساعت و فاس–شهر مراکش حدود ۶٫۵ تا ۷ ساعت است.

اتوبوس

اتوبوس‌های CTM و Supratours راحت و ارزان‌اند و مسیرهای بدون قطار، مثل فاس–شفشاون و شهر مراکش–صویره، را پوشش می‌دهند.

تاکسی

پتی تاکسی‌ها داخل شهر کار می‌کنند (تاکسی‌متر را بخواهید)؛ گرند تاکسی‌ها تاکسی‌های گروهی بین شهرها روی مسیرهای ثابت‌اند و وقتی پر شوند راه می‌افتند.

اجاره‌ی ماشین

برای اطلس و جاده‌ی صحرا عالی است، اما داخل مدینه‌ها بی‌فایده و در ترافیک شهری پراسترس.

دره‌ای در اطلس بلند نزدیک ایملیل
اطلس بلند و ایملیل

هزینه‌ی سفر به مراکش

اقتصادی

۳۵ تا ۵۰ یورو در روز
  • هاستل یا ریاد ساده
  • غذای خیابانی و کافه‌های محلی
  • اتوبوس و تاکسی گروهی

متوسط

۸۰ تا ۱۳۰ یورو در روز
  • ریاد راحت
  • رستوران و حمام
  • قطار و تور گروهی صحرا

راحت

۲۰۰ یورو به بالا
  • ریادهای بوتیک و کمپ لوکس
  • راننده و راهنمای خصوصی
  • رستوران‌های خاص شهر مراکش

چه با خود ببریم

شال صحرایی (شماغ)

در صحرا از آفتاب و شن جلوگیری می‌کند و برای پوشش سر هم به کار می‌آید.

مشاهده در آمازونAmazon ←

چراغ پیشانی شارژی

کمپ‌های صحرایی شب‌ها کاملاً تاریک‌اند و کوچه‌های مدینه گاهی کم‌نور.

مشاهده در آمازونAmazon ←

کیف دوشی زیپ‌دار

گوشی، پول و پاسپورت همیشه دم دست است؛ در شلوغی بازارها و روزهای جابه‌جایی.

مشاهده در آمازونAmazon ←

ضدآفتاب با SPF بالا

آفتاب حتی در بهار تند است، به‌خصوص در صحرا و اطلس.

مشاهده در آمازونAmazon ←

خرید از این لینک‌ها از تهیه‌ی این راهنماها حمایت می‌کند.

قبل از سفر رزرو کنید

تورهای صحرا و گشت‌های مدینه با راهنما را، به‌خصوص بهار و پاییز، از قبل رزرو کنید.

Powered by GetYourGuide

eSIM مراکش

از لحظه‌ی فرود اینترنت دارید، بدون صف خرید سیم‌کارت در فرودگاه.

خرید eSIMAiralo ←

خرید از این لینک‌ها از تهیه‌ی این راهنماها حمایت می‌کند.

نکات کوتاه

سه کلمه یاد بگیرید

سلام، شکراً (ممنون) و لا، شکراً (نه، ممنون). فرانسوی هم زیاد استفاده می‌شود.

آب

آب بطری یا تصفیه‌شده بنوشید، نه آب لوله‌کشی.

جمعه

خیلی از مغازه‌های مدینه حوالی نماز ظهر جمعه تعطیل‌اند.

نقشه‌ی آفلاین

قبل از ورود به مدینه نقشه را دانلود کنید؛ GPS در کوچه‌های تنگ دقیق نیست اما کمک می‌کند.

دستمال کاغذی

سرویس‌های عمومی اغلب دستمال ندارند.

زود شروع کنید

صبح‌ها بازارها آرام‌تر و خنک‌ترند و نور برای عکاسی بهتر است.

سوالات رایج درباره سفر به مراکش

آیا ایرانی‌ها برای سفر به مراکش ویزا لازم دارند؟

بله. با پاسپورت ایرانی باید پیش از سفر از سفارت یا کنسولگری مراکش ویزا بگیرید؛ ویزای توریستی معمولاً یک‌بار ورود و حداکثر ۳۰ روزه است.

بهترین زمان سفر به مراکش کی است؟

مارس تا مه و اواخر سپتامبر تا نوامبر، وقتی هوا گرم است اما داغ نیست. تابستان داخل کشور بسیار داغ و زمستان شب‌ها سرد با برف در اطلس است.

هزینه‌ی سفر به مراکش چقدر است؟

بدون بلیت هواپیما، حدود ۳۵ تا ۵۰ یورو در روز برای سفر اقتصادی، ۸۰ تا ۱۳۰ یورو برای سفر متوسط و از ۲۰۰ یورو به بالا برای سفر راحت.

آیا مراکش امن است؟

بله، مراکش به‌طور کلی امن و پرطرفدار است. مدینه‌ها اول کار شلوغ‌اند: قیمت‌ها را از قبل توافق کنید، راهنما را از طریق ریاد بگیرید و در شلوغی وسایل ارزشمند را زیپ‌دار نگه دارید، مثل هر شهر بزرگی.

چند روز برای سفر به مراکش کافی است؟

۷ روز برای شهر مراکش، صحرا و فاس کافی است. با ۱۰ روز شفشاون و با ۱۴ روز صویره و اطلس بلند را هم با آرامش می‌بینید.

تور صحرا از شهر مراکش چند روزه است؟

برای مرزوگه با تپه‌های بزرگ سه روز، چون هر مسیر ۹ تا ۱۰ ساعت رانندگی است. اگر فقط دو روز دارید، زاگورا (حدود ۷ ساعت) بهتر است.

پوشش در مراکش چطور است؟

لباس گشاد که شانه و زانو را بپوشاند محترمانه است و کمتر جلب توجه می‌کند، به‌خصوص در مدینه‌ها و روستاها. روسری الزامی نیست.

مردم مراکش به چه زبانی صحبت می‌کنند؟

عربی مراکشی (دارجه)، زبان‌های امازیغی (بربر) و فرانسوی رایج‌اند؛ در مناطق توریستی انگلیسی هم کمابیش جواب می‌دهد.

در کازابلانکا چه ببینیم؟

مسجد حسن دوم، کورنیش و مدینه‌ی قدیم؛ یک روز کافی است و بیشتر مسافران زود به شهر مراکش یا فاس می‌روند.

سوغات مراکش چیست؟

چرم، روغن آرگان، سفال و ظرف تاجین، قوری چای، چراغ فلزی، ادویه و گلیم بربر.

شهر مراکش بهتر است یا فاس؟

شهر مراکش پرجنب‌وجوش‌تر و پایگاه صحرا و اطلس است؛ فاس سنتی‌تر و با مدینه‌ای بزرگ‌تر و دست‌نخورده‌تر. با ده روز هر دو را ببینید.

می‌خوای به مراکش بری؟

اگر می‌خوای مسیر، ریادها و سفر صحرا رو با هم بچینیم، اینجام.

همکاری با من