راهنمای سفر به بولیوی
بولیوی بلندترین و بومی‌ترین کشور آمریکای جنوبی است: بیشتر دیدنی‌هایش بالای ۳۵۰۰ مترند و بیش از نیمی از مردمش از تبار آیمارا و کچوا. مسافران برای نمکزار اویونی می‌آیند، بزرگ‌ترین دشت نمک دنیا که در فصل باران به آینه‌ای ده هزار کیلومتری بدل می‌شود، و سپس می‌بینند باقی کشور هم همان‌قدر غریب است: لاپاز در کاسه‌ای میان کوه‌ها با تله‌کابین به‌جای مترو، دریاچه‌ی تیتیکاکا با جزیره‌ای که اینکاها زادگاه خورشید می‌دانستند، و بیابان‌هایی با دریاچه‌ی سرخ و فلامینگو. بولیوی از ارزان‌ترین مقصدهای قاره است، اما راحت نیست: ارتفاع، سرمای شب، جاده‌های کند و اعتصاب‌هایی که راه را می‌بندند. در این راهنما اویونی گام‌به‌گام، شهرها، فصل مناسب، برنامه‌ی ۷، ۱۰ و ۱۴ روزه، ویزا، پول و هزینه‌ها را آورده‌ایم.
بهترین زمان سفر به بولیوی
اردیبهشت تا مهر (مه تا اکتبر)
فصل خشک: آسمان آبی، جاده‌های باز و نمکزار سفید با شش‌ضلعی‌های ترک‌خورده. شب‌ها در ارتفاعات تا منفی ده و در بیابان جنوب تا منفی بیست می‌رسد. بهترین زمان برای سفر بی‌دردسر.
دی تا اسفند (ژانویه تا مارس)
فصل باران و «اثر آینه» در اویونی: لایه‌ی نازک آب روی نمک، آسمان را بازمی‌تاباند. در عوض جاده‌ها گِلی است، بخش‌هایی از نمکزار (مثل جزیره‌ی کاکتوس‌ها) بسته می‌شود و پروازها تأخیر دارند. نوروز به پایان این فصل می‌خورد و هنوز شانس آینه هست.
فروردین و آبان (آوریل و نوامبر)
میان‌فصل: جمعیت کمتر، و گاهی هم آب روی نمک هست هم راه‌ها باز.
کارناوال اورورو
در فوریه یا مارس، بزرگ‌ترین جشن کشور با رقص شیاطین (میراث ناملموس یونسکو).
آب‌وهوای لاپاز ماه‌به‌ماه
میانگین تقریبی بیشینه‌ی روز در لاپاز (۳۶۵۰ متر). روزها آفتابی و خنک و شب‌ها سرد است.
| ماه | بیشینه‌ی روز | یادداشت |
|---|---|---|
| ژانویه | ۱۴° | پرباران؛ آینه‌ی اویونی |
| فوریه | ۱۴° | باران؛ آینه؛ کارناوال |
| مارس | ۱۴° | باران کمتر؛ آینه |
| آوریل | ۱۵° | میان‌فصل؛ خوب |
| مه | ۱۴° | خشک؛ عالی |
| ژوئن | ۱۳° | خشک؛ شب‌های یخ‌زده |
| ژوئیه | ۱۳° | سردترین؛ آسمان صاف |
| اوت | ۱۴° | خشک؛ شلوغ‌ترین |
| سپتامبر | ۱۵° | عالی |
| اکتبر | ۱۶° | خوب |
| نوامبر | ۱۶° | آغاز باران |
| دسامبر | ۱۵° | باران |
مقصدهای اصلی بولیوی
نمکزار اویونی۱ تا ۳ روز
بیش از ده هزار کیلومتر مربع نمک سفید و هموار در ۳۶۵۶ متری؛ جایی که افق گم می‌شود و عکس‌های بازی با پرسپکتیو می‌گیرند.
اثر آینهژانویه تا مارس
پس از باران، چند سانتی‌متر آب روی نمک می‌ماند و آسمان و زمین یکی می‌شوند.
جزیره‌ی اینکاهواسی۱ ساعت
تپه‌ای سنگی وسط دریای نمک با کاکتوس‌های غول‌پیکر چندصدساله و دید ۳۶۰ درجه.
لاپاز۳ روز
بلندترین پایتخت اداری دنیا در ۳۶۵۰ متری، با بزرگ‌ترین شبکه‌ی تله‌کابین شهری، بازارهای بومی و قله‌ی برفی ایلیمانی بالای سرش.
دریاچه‌ی تیتیکاکا و جزیره‌ی خورشید۲ روز
شهرک زیارتی کوپاکابانا و جزیره‌ای بی‌خودرو با تراس‌های اینکایی، مسیر پیاده‌روی و غروب بر فراز دریاچه.
سوکره۲ روز
پایتخت قانونی و «شهر سفید» (میراث جهانی) در ۲۸۱۰ متری؛ جای نفس تازه‌کردن پس از ارتفاعات، با هوای ملایم و میدان‌های پردرخت.
دریاچه‌ی سرخدر گشت سه‌روزه
لاگونا کلرادا در ۴۳۰۰ متری با آب سرخ از جلبک و هزاران فلامینگو، در بیابان جنوب غربی.
برنامه‌ی سفر به بولیوی: ۷، ۱۰ و ۱۴ روزه
دو روز اول را برای ارتفاع بگذارید، نه دیدنی‌ها. مسیرهای بلند را با پرواز یا اتوبوس شب‌رو طی می‌کنند.
۷ روز: لاپاز و اویونی
- روز ۱ و ۲لاپاز
رسیدن و استراحت؛ روز دوم تله‌کابین، بازارها و دره‌ی ماه.
- روز ۳تیواناکو یا کوپاکابانا
ویرانه‌های پیش از اینکا، یا سفر یک‌روزه به دریاچه.
- روز ۴به اویونی
پرواز یک‌ساعته یا اتوبوس شبانه.
- روز ۵ تا ۷گشت سه‌روزه
نمکزار، دریاچههای رنگی، آبفشانها و برگشت به اویونی.
۱۰ روز: با دریاچه
- روز ۱ و ۲لاپاز
سازگاری و شهر.
- روز ۳ و ۴کوپاکابانا و جزیره‌ی خورشید
سه و نیم ساعت با اتوبوس؛ یک شب در جزیره.
- روز ۵ و ۶لاپاز
دره‌ی ماه، تیواناکو یا دوچرخه‌سواری جاده‌ی یونگاس.
- روز ۷ تا ۹اویونی
گشت سه‌روزه.
- روز ۱۰برگشت
پرواز به لاپاز.
۱۴ روز: دور کامل
- روز ۱ تا ۶لاپاز و تیتیکاکا
مثل برنامه‌ی ده‌روزه.
- روز ۷ تا ۹اویونی
گشت سه‌روزه.
- روز ۱۰پوتوسی
چهار ساعت با اتوبوس؛ شهر نقره و ضرابخانه.
- روز ۱۱ تا ۱۳سوکره
سه ساعت دیگر؛ شهر سفید، بازار یکشنبه‌ی تارابوکو و ردپای دایناسورها.
- روز ۱۴برگشت
پرواز ۵۰ دقیقه‌ای به لاپاز یا سانتا کروز.
کجا اقامت کنیم
هتلی با گرمایش بگیرید؛ در ارتفاعات بیشتر ساختمان‌ها گرم نمی‌شوند.
خرید از این لینک‌ها از تهیه‌ی این راهنماها حمایت می‌کند.
نمکزار اویونی گام‌به‌گام
- گشت یک‌روزه: گورستان قطارهای زنگ‌زده، کارگاه‌های نمک کولچانی، دل نمکزار برای عکس، جزیره‌ی اینکاهواسی و غروب روی نمک. اگر فقط نمکزار را می‌خواهید همین کافی است.
- گشت سه‌روزه: روز اول نمکزار؛ روز دوم بیابان با دریاچههای فلامینگو، درخت سنگی و دریاچه‌ی سرخ؛ روز سوم آبفشان‌های سپیده‌دم در ۴۹۰۰ متری، چشمه‌ی آب‌گرم، بیابان دالی و دریاچه‌ی سبز پای آتشفشان. حدود ۱۸۰ تا ۳۲۰ دلار با غذا و اقامت ساده.
- انتخاب شرکت: ارزان‌ترین پیشنهاد خیابانی را نگیرید: درباره‌ی شمار مسافر در هر خودرو (بیشینه شش نفر)، سن و سلامت خودرو، کپسول اکسیژن و راهنمای انگلیسی‌زبان بپرسید و نظرهای تازه را بخوانید. جاده‌ای نیست و همه‌چیز به راننده بسته است.
- اقامت: شب اول در هتلی از بلوک نمک و شب دوم در پناهگاه ساده‌ی چندتخته بی‌گرمایش، با سرمای زیر صفر؛ کیسه‌خواب کرایه کنید یا گشت با اتاق خصوصی بگیرید.
- ورودی‌ها: بلیت پارک ملی جنوب و جزیره‌ی اینکاهواسی جدا و نقد به بولیویانو گرفته می‌شود.
- آینه یا شش‌ضلعی: از ژانویه تا مارس آینه هست ولی جزیره و گاهی بخشی از مسیر بسته است؛ از مه تا اکتبر همه‌چیز باز است ولی آینه نه. در میان‌فصل راننده‌ها جاهای آب‌گرفته را می‌شناسند.
- غروب و ستاره‌ها: گشت‌های کوتاه غروب و شب از شهر اویونی، برای عکس بازتاب ستاره‌ها.
- رسیدن: پرواز یک‌ساعته از لاپاز، اتوبوس شب‌روی نُه تا دوازده ساعته با صندلی تخت‌شو، یا قطار از اورورو.
- ادامه به شیلی: گشت سه‌روزه می‌تواند در مرز شیلی پایان یابد و به سن پدرو د آتاکاما برود؛ ویزای شیلی جدا لازم است.
لاپاز و دریاچه‌ی تیتیکاکا
- ارتفاع: فرودگاه در ال آلتو ۴۰۶۰ متر بالاتر از دریاست. روز اول فقط استراحت، آب و غذای سبک؛ دم‌نوش برگ کوکا در همه‌ی هتل‌ها هست و قانونی است. اگر سردرد شدید، تهوع یا تنگی نفس ادامه یافت به پزشک مراجعه کنید. آمدن زمینی از پرو یا آغاز سفر از سوکره، بدن را آرام‌تر عادت می‌دهد.
- تله‌کابین: ده خط رنگی که حمل‌ونقل روزمره‌ی مردم است؛ با چند بولیویانو از کف دره تا ال آلتو بالا بروید و شهر را از هوا ببینید.
- مرکز شهر: میدان موریو، کلیسای سن فرانسیسکو، کوچه‌ی رنگی خائن و «بازار جادوگران» با گیاهان دارویی و نذری‌های آیینی.
- بازار ال آلتو: پنجشنبه و یکشنبه، از بزرگ‌ترین بازارهای روباز قاره؛ و عمارت‌های رنگارنگ معماری نوی آیمارا.
- کشتی چولیتاها: نمایش کشتی زنان بومی با دامن‌های پرچین، یکشنبه‌ها در ال آلتو.
- دره‌ی ماه: ستون‌های فرسوده‌ی رُسی در جنوب شهر؛ نیم روز.
- تیواناکو: پایتخت تمدنی پیش از اینکا با دروازه‌ی خورشید (میراث جهانی)؛ یک ساعت و نیم راه.
- جاده‌ی یونگاس: سرازیری ۶۴ کیلومتری با دوچرخه از گردنه‌ی ۴۷۰۰ متری تا جنگل؛ فقط با شرکت معتبر با دوچرخه‌ی دوکمک‌فنر و ترمز سالم، و نه در روز دوم سفر.
- کوپاکابانا: کلیسای سفید زیارتی، بالا رفتن از تپه‌ی کالواریو برای غروب و ماهی قزل‌آلای دریاچه.
- جزیره‌ی خورشید: قایق یک ساعت و نیمه. از اسکله تا روستای یومانی پله‌های اینکایی است؛ یک شب بمانید برای غروب، ستاره‌ها و سکوت. کوله‌ی سبک ببرید و بار اصلی را در کوپاکابانا بگذارید. پیش از رفتن بپرسید مسیر شمال جزیره باز است یا نه.
سوکره، پوتوسی و آمازون
- سوکره: خانه‌ی آزادی که استقلال در آن امضا شد، بام صومعه‌ی سن فیلیپه نری، بازار مرکزی با آب‌میوه و سالتنیا، و دیواره‌ای با پنج هزار ردپای دایناسور. ارزان‌ترین جای قاره برای کلاس اسپانیایی.
- تارابوکو: بازار یکشنبه‌ی بافته‌های بومی، یک ساعت و نیم از سوکره.
- پوتوسی: در ۴۰۹۰ متری، روزگاری از ثروتمندترین شهرهای دنیا با نقره‌ی «کوه ثروتمند» (میراث جهانی). ضرابخانه‌ی سلطنتی بهترین موزه‌ی کشور است.
- معدن پوتوسی: معدن هنوز کار می‌کند و گشت درون آن فروخته می‌شود: تنگ، پرگردوخاک و در شرایط کاری سخت معدنچیان. تصمیمش با شماست؛ اگر رفتید با تعاونی‌ای بروید که راهنمایانش معدنچی سابق‌اند.
- روررناباکه: با پرواز ۳۵ دقیقه‌ای از لاپاز به آمازون: گشت دو سهروزهی دشت‌های پامپاس برای دیدن تمساح، کاپیبارا و دلفین صورتی، یا جنگل پارک ملی مادیدی. ارزان‌ترین آمازون قاره.
- سانتا کروز و ساماپاتا: شهر گرم و پست شرق با فرودگاه بینالمللی، و دهکده‌ای کوهپایه‌ای با صخره‌ی کنده‌کاری‌شده‌ی پیش از اینکا.
- پارک ملی ساخاما: بلندترین قله‌ی کشور، چشمه‌ی آب‌گرم و گله‌های ویکونیا؛ برای کسانی که وقت بیشتری دارند.
پول، غذا و نکته‌های عملی
- دلار و بولیویانو: نرخ ارز در بولیوی می‌تواند بی‌ثبات باشد و گاهی میان نرخ رسمی و بازار فاصله می‌افتد. کارت بانکی ایران کار نمی‌کند و حتی کارت‌های بینالمللی نرخ بدتری می‌گیرند. دلار نقد نو و سالم بیاورید (اسکناس پاره یا تاخورده را نمی‌گیرند) و در صرافی‌های رسمی شهر تبدیل کنید، هر بار به اندازه‌ی چند روز.
- راه‌بندان: اعتصاب و بستن جاده روش رایج اعتراض است و گاهی اتوبوس‌ها را روزها عقب می‌اندازد. برنامه را یک هفته پیش دوباره بررسی کنید، روز خالی نگه دارید و پرواز بینالمللی را به همان روزِ یک مسیر زمینی نچسبانید.
- فرم ورود: پیش از سفر، فرم رایگان ثبت آنلاین اداره‌ی مهاجرت بولیوی را پر کنید و مهر ورود را تا خروج نگه دارید.
- غذا: سالتنیا (پیراشکی آب‌دار گوشت که صبح‌ها می‌خورند)، سیلپانچو (گوشت کوبیده‌ی سرخ‌شده روی برنج با تخم‌مرغ)، سوپ بادام‌زمینی، قزل‌آلای تیتیکاکا و کینوا در همه‌چیز. منوی ناهار روزانه دو سه دلار است.
- حلال: رستوران حلال تقریباً نیست؛ در لاپاز و سانتا کروز مسجد و جامعه‌ی کوچک مسلمان هست. ماهی، خوراک‌های کینوا و سیب‌زمینی و غذای گیاهی (در لاپاز و سوکره آسان) گزینه‌های عملی‌اند.
- آب و غذا: آب شیر آشامیدنی نیست و معده‌ی مسافران در بولیوی زود به هم می‌ریزد؛ غذای داغ و تازه‌پخته بخورید.
- آفتاب: در ارتفاع و روی نمک سفید، آفتاب از هر جای دیگر تندتر است؛ عینک آفتابی برای نمکزار ضروری است.
- تاکسی: از تاکسی‌های بی‌سیمی که هتل یا رستوران خبر می‌کند استفاده کنید. اگر کسی در خیابان خود را مأمور معرفی کرد و مدارک خواست، بگویید در هتل یا کلانتری نشان می‌دهید.
- عکس از مردم: بسیاری از زنان بومی دوست ندارند عکسشان گرفته شود؛ پیش از عکس اجازه بگیرید.
- برق: بیشتر پریزها دوشاخه‌ی گرد ایرانی را می‌پذیرند؛ در لاپاز هر دو ولتاژ ۱۱۵ و ۲۳۰ هست، برچسب پریز را ببینید.
برای مسافران ایرانی
ویزا
منابع ضد و نقیض‌اند: چند سایت ورود بدون ویزا برای گذرنامه‌ی ایرانی را مینویسند و سایتی که در پاییز ۲۰۲۶ به‌روز شده، ویزای الکترونیکی پیش از سفر با اقامت ۳۰ روزه را. منبع فارسی روشنی پیدا نکردیم. بولیوی در تهران سفارت دارد؛ پیش از خرید بلیت، قانون روز را از سفارت بپرسید و پاسخ را کتبی همراه داشته باشید، چون شرکت هواپیمایی هنگام سوار شدن آن را میخواهد.
مسیر پرواز و ترانزیت
پرواز مستقیم نیست و دست‌کم دو توقف دارد؛ بیشتر پروازهای بینالمللی به سانتا کروز می‌نشینند، نه لاپاز. مسیرهای از راه اروپا ویزای ترانزیت فرودگاهی می‌خواهند؛ مسیر استانبول یا دوحه و سپس سائوپائولو یا بوگوتا را بررسی کنید.
واکسن
برای آمازون و مناطق پست واکسن تب زرد توصیه می‌شود و گاهی کارتش را می‌خواهند.
ساعت
بولیوی هفت ساعت و نیم از ایران عقب‌تر است.
شماره‌های ضروری
پلیس ۱۱۰، آمبولانس ۱۱۸. سفارت ایران در لاپاز است.
حمل‌ونقل در بولیوی
پرواز داخلی
لاپاز تا اویونی، سوکره، روررناباکه و سانتا کروز، هر کدام حدود یک ساعت؛ جایگزین اتوبوس‌های ده تا شانزده ساعته.
اتوبوس شب‌رو
برای لاپاز تا اویونی، شرکت‌های گردشگری با صندلی تخت‌شو و گرمایش را بگیرید؛ اتوبوس‌های معمولی شب‌ها بسیار سردند.
اتوبوس گردشگری
میان لاپاز، کوپاکابانا و پرو، با سوار و پیاده کردن از هتل.
تله‌کابین
در لاپاز؛ سریع‌تر و دیدنی‌تر از هر تاکسی.
قطار
از اورورو به اویونی، چند بار در هفته.
هزینه سفر به بولیوی
اقتصادی
۳۰ تا ۴۵ دلار در روز- هاستل
- منوی ناهار و بازار
- اتوبوس
- گشت اویونی جدا حساب می‌شود
متوسط
۶۰ تا ۹۰ دلار در روز- هتل سه‌ستاره با گرمایش
- رستوران
- پروازهای داخلی
- گشت‌های روزانه
راحت
از ۱۸۰ دلار در روز- هتل‌های نمکی و اقامتگاه‌های بهتر بیابان
- گشت خصوصی اویونی
- راننده و راهنما
- پرواز به‌جای اتوبوس
چه چیزهایی همراه ببریم
برای آفتاب تند روز، سرمای زیر صفر شب و هوای خشک.
ضدآفتاب با SPF بالا
روی نمک سفید در ۳۶۵۰ متری، آفتاب از بالا و پایین می‌تابد.
مشاهده در آمازونAmazon ←چراغ پیشانی شارژی
پناهگاه‌های بیابان شب‌ها برق ندارند و حرکت روز سوم پیش از سپیده است.
مشاهده در آمازونAmazon ←خرید از این لینک‌ها از تهیه‌ی این راهنماها حمایت می‌کند.
قبل از سفر رزرو کنید
گشت پیاده و تله‌کابین لاپاز برای روز دوم، که هنوز به ارتفاع عادت نکرده‌اید، سبک و مناسب است.
خرید از این لینک‌ها از تهیه‌ی این راهنماها حمایت می‌کند.
نکات سفر
از پایین به بالا
اگر می‌شود سفر را از سوکره یا سانتا کروز آغاز کنید.
دلار نو
اسکناس را پیش از سفر یکی‌یکی وارسی کنید.
روز خالی
راه‌بندان بخشی از سفر بولیوی است.
لایه‌لایه
اختلاف دمای روز و شب به سی درجه می‌رسد.
وسایل عکاسی بازیگوش
برای عکس‌های پرسپکتیو روی نمک، یک اسباب‌بازی کوچک ببرید.
باتری
سرما باتری گوشی و دوربین را زود خالی می‌کند؛ شب‌ها کنار بدن نگه دارید.
پرسش‌های پرتکرار سفر به بولیوی
آیا بولیوی برای ایرانیان ویزا میخواهد؟
منابع همنظر نیستند: بعضی بیویزا و بعضی ویزای الکترونیکی مینویسند. از سفارت بولیوی در تهران بپرسید.
بهترین زمان سفر به بولیوی چه موقع است؟
مه تا اکتبر برای هوای خشک و راههای باز؛ ژانویه تا مارس برای اثر آینه در اویونی.
آینه‌ی نمکزار اویونی چه زمانی است؟
در فصل باران، بیشتر از ژانویه تا مارس، و به باران همان سال بسته است.
هزینه سفر به بولیوی چقدر است؟
بدون بلیت بینالمللی، سفر اقتصادی ۳۰ تا ۴۵ دلار و سفر متوسط ۶۰ تا ۹۰ دلار در روز، بهاضافهی ۱۸۰ تا ۳۲۰ دلار برای گشت سهروزهی اویونی.
گشت یکروزهی اویونی کافی است؟
برای خود نمکزار بله؛ دریاچههای رنگی و آبفشانها فقط در گشت سهروزهاند.
ارتفاع لاپاز چقدر است؟
حدود ۳۶۵۰ متر، و فرودگاهش بالای چهار هزار متر.
چند روز برای بولیوی لازم است؟
یک هفته برای لاپاز و اویونی؛ دو هفته برای دور کامل.
پایتخت بولیوی کجاست؟
دو تا دارد: سوکره پایتخت قانونی و لاپاز مقر دولت.
سفر به بولیوی در پیش دارید؟
اگر برای چیدن مسیر دور ارتفاع، انتخاب گشت اویونی، ترکیب با پرو یا شیلی و بودجه‌ی سفرتان کمک می‌خواهید، خوشحال می‌شوم کمکتان کنم.
همکاری با من