راهنمای سفر به عربستان سعودی

عمره و زیارت: مدینه و مکه

عمره‌ی ایرانیان از بهار ۲۰۲۴ پس از نُه سال دوباره برقرار شده و فقط از راه سازمان حج و زیارت و کاروان‌های آن انجام می‌شود؛ ثبت‌نام، ویزا، پرواز و اقامت با سازمان است.

• مسجدالنبی: برای زیارت روضه (میان منبر و مرقد) باید از پیش در اپ رسمی «نُسُک» وقت گرفت؛ ساعت زنان و مردان جداست. چترهای بزرگ صحن عصرها بسته می‌شوند که دیدنی است.
• بقیع: قبرستان کنار مسجدالنبی، مدفن چهار امام شیعه و بسیاری از خاندان و یاران پیامبر. ساعت بازگشایی محدود است (معمولاً پس از نماز صبح و عصر) و مقررات ورود تغییر می‌کند؛ از مدیر کاروان بپرسید.
• زیارتگاه‌های مدینه: مسجد قبا، مسجد ذوقبلتین، کوه احد و مزار شهدای آن، و مساجد سبعه؛ اتوبوس گردشگری شهر میانشان می‌گردد.
• مسجدالحرام: طواف و سعی در همه‌ی ساعت‌ها ممکن است؛ خلوت‌ترین زمان نیمه‌شب تا پیش از نماز صبح است. برای عمره هم مجوز اپ نسک لازم می‌شود.
• مکه: غار حرا در جبل‌النور (یک ساعت پیاده‌روی سربالا؛ پیش از طلوع بروید)، غار ثور، منا، عرفات و مشعر، و موزه‌ی برج ساعت.
• قطار حرمین: قطار ۳۰۰ کیلومتر در ساعت میان مکه، جده، فرودگاه جده و مدینه؛ مکه تا مدینه حدود دو ساعت و نیم.
• گرما: طواف و پیاده‌روی‌ها را شب یا صبح زود انجام دهید و آب همراه داشته باشید.

ریاض و مرکز

• درعیه: زادگاه خاندان سعود: محله‌ی خشتی طریف (میراث جهانی) و تراس‌های رستوران بجیری روبه‌رویش؛ عصر و شب بروید.
• قلعه‌ی مصمک و دیره: قلعه‌ی خشتی که تاریخ کشور جدید از آن شروع شد، و بازار الزل برای عود، قهوه‌جوش و فرش.
• موزه‌ی ملی و کاخ مربع: بهترین موزه‌ی کشور.
• برج المملکه و برج فیصلیه: پل هوایی طبقه‌ی ۹۹ برای منظره‌ی شب.
• بلوار ریاض و فصل ریاض: شهرک تفریح، رستوران و کنسرت؛ در زمستان مرکز جشنواره‌ی فصل ریاض.
• لبه‌ی دنیا: راه خاکی و بی‌نشانه دارد و دروازه‌ی منطقه ساعت مشخصی بسته می‌شود؛ با گشت بروید. کفش مناسب بپوشید و از لبه فاصله بگیرید.
• روستاهای نجد: اُشَیقِر با خانه‌های خشتی بازسازی‌شده، دو ساعت از ریاض.
• متروی ریاض: شش خط بدون راننده که از ۲۰۲۴ راه افتاده و فرودگاه را هم پوشش می‌دهد.

پوشش، قوانین و زندگی روزمره

• پوشش زنان: عبا و روسری برای زنان خارجی الزامی نیست؛ لباس گشاد که شانه و زانو را بپوشاند کافی است. روسری فقط در مسجدها لازم است. مدینه و شهرهای کوچک محافظه‌کارترند و جده آزادتر.
• پوشش مردان: شلوار بلند و پیراهن آستین‌دار؛ شلوارک و رکابی در شهر مناسب نیست.
• زنان تنها: زنان بدون همراه می‌توانند سفر کنند، هتل بگیرند و رانندگی کنند؛ بخش‌های جدای خانوادگی رستوران‌ها برداشته شده.
• نوشیدنی الکلی: در سراسر کشور ممنوع است.
• عکاسی: از ساختمان‌های دولتی و نظامی و از مردم بدون اجازه عکس نگیرید.
• وقت نماز: بستن مغازه‌ها دیگر اجباری نیست ولی بعضی مغازه‌های کوچک چند دقیقه می‌بندند.
• آخر هفته و ساعت کار: جمعه و شنبه تعطیل است؛ جمعه‌صبح همه‌جا بسته و زندگی شهر از عصر شروع می‌شود و تا نیمه‌شب ادامه دارد.
• غذا: کبسه (برنج ادویه‌دار با گوشت یا مرغ)، مندی، مطبق و جریش؛ قهوه‌ی عربی هل‌دار با خرما نشانه‌ی مهمان‌نوازی است. رستوران‌های ایرانی، ترکی، هندی و لبنانی در شهرهای بزرگ فراوان است.
• سوغات: خرمای مدینه (عجوه) و قصیم، عود و بخور، آب زمزم، قهوه و هل، سجاده و گلاب طائف.
• اپ‌ها: Careem و Uber برای تاکسی، نسک برای زیارت و گوگل‌مپ.